استانداردها و سیستمهای کیفیت،ایزو،iso


+ آشنایی کلی با استانداردهای سیستم کیفی(ایزو)

خط مشی کیفیت :

اهداف و برنامه های سازمان در خصوص ارتقای کیفی سازمان ( کیفیت محصول ) آورده می شود .

کنترل کیفیت :

 پایش و اندازه گیری محصول و فرآیند تولید را شامل می شود .

تضمین کیفیت :

 برای اطمینان از کیفیت محصول براساس استاندارد ها و خواست مشتری مستندات لازم ارائه می شود .

طرح کیفیت :

 توضیحات مکتوب ، نحوه انجام کارها مطابق استانداردها و خواسته های مشتری برای تولید و کنترل محصول

کالیبراسیون :

کنترل و مقایسه دقت ابزار برای اطمینان از نداشتن خطا ( خطای مجاز ) در مقایسه با ابزار مرجع .

ممیزی :

فرایندی است جهت مقایسه یافته های ممیزی با الزامات استاندارد مورد ممیزی برای اطمینان از اثر بخش بودن فعالیتها و ارزیابی کارهای انجام شده و در حال انجام با خواستهای مشتری و استانداردها

الزامات TS :

سیستم مدیریت - مسئولیت مدیریت - مدیریت منابع - تحقق محصول - پایش و اندازه گیری و بهبود

بهبود مستمر :

ارتقای وضعیت موجود به نحوی که باعث کاهش هزینه ها شود و قابل اندازه گیری ریالی باشد .

خطا ناپذیری :

روشی است جهت بهبود فرایندهای ساخت به نحوی که عوامل انسانی که در فرایند خطا ایجاد می کنند حذف شوند .

اقدام اصلاحی :

 اقدامی است که طی آن بر اساس روشهای حل مساله عیوب بررسی و علل آن ریشه یابی شده و اقدامی انجام می شود که دیگر آن مغایرت رخ ندهد .

 MSA :

 آنالیز سیستمهای اندازه گیری و تجزیه وتحلیل آن برای اطمینان از دقت ، صحت و ثبات آن که شاخص آن R&R است .

کایزن ( KAI + ZEN = KAIZEN )

 ترکیب دو کلمه ای از یک مفهوم ژاپنی است که تعریف آن تغییر به سمت بهتر شدن یا بهبود مستمر و تدریجی است. در واقع کایزن بر این فلسفه استوار است که برای ایجاد بهبود در سازمان ها لازم نیست به دنبال تغییرات انفجاری یا ناگهانی باشیم ، بلکه هر نوع بهبود یا اصلاح به شرط آنکه پیوسته و مداوم باشد، ارتقای بهره وری را در سازمان ها به ارمغان خواهد آورد؛ بهبود مستمر و تدریجی با بهره گیری از مشارکت کارکنان.  

 نگهداری وتعمیر فراگیر TPM

این سیستم ، برکیفیت نگهداری وسایل و تجهیزات تمرکز می کند و کارایی و عمر مفید وسایل و تجهیزات را افزایش می دهد.

APQP:

 فرایند طرح ریزی کیفی محصول شامل بررسی نقشه ها و استانداردها و سایر مدارک فنی ، تهیه طرح کیفیت شامل ( سوابق مشکلات کیفی ، فرم ویژگیهای محصول ، فلوچارت فرایند ، مشخصات مهم محصول و فرایند ، ماتریس ارتباطات ، برنامه کنترل اولیه - PFMEA - برنامه کنترل نهایی و سایر مدارک ، مثل :  BOM ، نقشه تجهیزات ، دستورالعملهای کاری و .... می باشد.

COQ:

روش جمع آوری و محاسبه هزینه های کیفیت شامل ( هزینه های ارزیابی - پیشگیری - شکست داخلی و خارجی ) .

PPAP:

 فرایند تایید قطعات تولیدی که در هر بار تغییرات در فرایند و محصول و یا مواد اولیه و ... و همچنین برای نمونه های جدید ( اولیه ، یکروزخط و تولید انبوه ) مدارک بررسی و نتایج تغییرات به همراه نمونه برای مشتری ارسال می گردد . تا اطمینان از تایید محصول و صدور مجوز تولید ، سازمان اجازه اعمال تغییرات و تولید محصول را ندارد .

MIS:

سیستم مدیریت اطلاعات ( یکپارچه سازی اطلاعات درون سازمانی ) برای استفاده بهینه از آن .

FMEA:

 آنالیز حالات خرابی ( فرایند اجرایی ) که در آن نوع خرابی ، اثر خرابی ، شدت خرابی ، میزان وقوع و تشخیص مشخص شده و نتیجه حاصل عدد RPN است که بنا به نظر کارشناس محصول مشتری مقدار آن مشخص و تحت کنترل قرار می گیرد . برای RPNهای بالا اقدامات اصلاحی انجام می شود تا مقدار آن کاهش یابد . FMEA به همراه سایر مدارک فنی برای نمونه های اولیه ( دست ساز ) ، یکروز خط و تولید انبوه بررسی می شود .

5S:

برگرفته از 5 کلمه ژاپنی است که به ترتیب عبارت اند از :  1- seiri   ساماندهی  (تعیین موارد ضروری از غیر ضروری با هدف عدم استفاده یک ماهه ) 2- seiton  نظم و ترتیب قراردادن هر چیز در جای خود  (مرتب کردن موارد ضروری با نظم و ترتیب ، طبقه بندی اجناس و مشخص کردن محیطها  ) 3- seiso   پاکیزگی (پاکیزه نگاه داشتن کلیه موارد در محیط کار) 4- Seiketsu  استاندارد سازی به نحوی که شرایط ایجاد شده قابل تغییر نباشد (استاندارد کردن اجرا 3 مرحله قبل از بهداشت فردی و لباس مناسب تا موارد ایمنی) 5- Shitsoke  انضباط : ایجادانضباط فردی توسط یکی از افراد و عادت به اجرا استاندارد و استفاده از 5s .خود که رعایت می کنیم از دیگران نیز بخواهیم که آن را رعایت کنند ودر حفظ آن کوشا باشیم تا سرحدعادت .

 روش لیست کارها (BOL) :

 BOL عبارت است از جدولی که نشان می دهد برای تولید یک واحد از محصول، به چه میزان از منابع و مراکز کاری نیاز می باشد.

BOM:

لیست قطعات موثر برکیفیت محصول و مشخصات فنی آن شامل نام فارسی ، نام لاتین ، نام مورد نظر مشتری ، شماره نقشه ها و استانداردهای مرتبط و ضریب مصرف ، وزن و سایر مشخصات آن .

PPM:

تعداد برگشتی

تعداد ارسالی در بازه زمانی مورد نظر ( یکساله )

روند ضایعات را بررسی می کند و بر اساس سازمان می بایست اقدامات اصلاحی لازم را انجام داد .

 ( 1000000×                                                 =  PPM )  

OTD:

میزان تحویل به موقع محصول به مشتری ، که شاخص مورد نظر مشتری می باشد که می بایست با توجه به برنامه زمانبندی تنظیم شده بر اساس قرارداد فی مابین محصول تحویل مشتری می شود .

SQA:

سیستم تضمین کیفیت پیمانکاران ساپکو که شامل مواردی است که در APQP به آن اشاره شده است و شامل مدارک ذیل می باشد . فرم مشکلات کیفی محصول - فرم ویژگیهای فنی محصول - فرم مشخصات مهم محصول و فرایند - OPC - طرح کیفیت - PFMEA - ماتریس بین مشخصات مهم محصول و فرایند .

 

OEE:

شاخص اثر بخشی تجهیزات تولید ، برای اطمینان از میزان حاضر بکار بودن دستگاه ها ، مورد استفاده قرار می گیرد .

 کیفیت × عملکرد دستگاه × زمان در دسترس بودن = OEE

برنامه ریزی نیازمندی های ظرفیتی (CRP) :

اطلاعات زمان بندی شده بدست آمده از MRP، به همراه اطلاعات دیگر، جهت تعیین نیازمندی های ظرفیتی اقلام مطرح شده در MRP به کاربرده می شوند. این نیازمندی های ظرفیتی با ظرفیت موجود مقایسه می شوند و در صورت لزوم، اقدامات تصحیحی صورت می پذیرد. این اقدامات معمولا شامل افزایش اضافه کاری، قرار دادهای جنبی و دیگر موارد هستند.

برنامه ریزی نیازمندی به مواد (MRP) :

MRP جدولی است زمان بندی شده برای هر یک از اقلام MPS، چندین جدول MRP مورد نیاز خواهد بود. موارد ذیل توسط MRP تعیین می گردند:1- مقداری که از مواد و قطعات گوناگون جهت تولید اقلام MPS مورد نیاز می باشند.2- تاریخ و مقطع زمانی نیاز به مواد و قطعات 3-تاریخ سفارش دهی مواد و قطعات

برنامه ریزی سرانگشتی منابع تولید مورد نیاز RCCP:

 وظیفه RCCP محاسبه سرانگشتی میزان منابع مورد نیاز جهت اجرای MPS می باشد. در حقیقت RCCP می تواند شدنی یا نشدنی بودن MPS را نشان دهد.

زمان بندی اصلی تولید MPS :

 MPS عبارت است از یک برنامه تولید که نشان می دهد چه مقدار از هر نوع محصول، در چه زمانی بایستی تولید شود. در حقیقت در این مرحله از سطح برنامه تولید ادغامی خارج شده و به جزئیات برنامه تولید می رسیم. MPS یعنی برنامه ای که نشان می دهد از هر قلم محصول به چه تعداد و در چه زمان باید تولدید شود.

زمان بندی مونتاژ نهایی  (FAS) :

  FAS برنامه زمانی مونتاژ نهایی هر یک از محصولات می باشد.

 سیکل (SDCA)

این سیکـل کـه مقـدم بـر سیکل PDCA است، اشاره بر آن دارد کـه مدیـریت پیش از آنکـه اقـدام بـه اجـرا و بکـارگیـری سیکـل PDCA نمـایـد، ابتــدا بــایـد بــه استــانـداردسـازی فعـالیتهـا و عملکردها مـی‌پردازد. (S) به معنی استاندارد، (D) اجرای استاندارد، (C) بازبینی نتایج، (A) اقدام مناسب پس از بازبینی

SPC:

کنترل آماری فرایند جهت استفاده از وضعیت مطلوب آن با توجه به نوع تولیدات

CPK / PPK > 1.33 , CMK / PPK > 1.67

مطالعه روش ها (ارزیابی کار) :

 ثبت منظم و تجزیه و تحلیل دقیق روش فعلی انجام کار به منظور بدست آوردنه روش پیشنهادی یا جدید است که دارای کارائی و اثر بخشی بالاتر باشد.

زمانسنجی :

کاربرد تکنیک هایی است به منظور تعیین زمان استاندارد انجام کار برای یک کارگر واجد شرایط (نرمال) که کار مشخصی را در سطح کارائی مشخصی به انجام می رساند.

آنتروپی : 

در هر سیستم عواملی وجود دارند که بر خلاف جهت نظم سیستم عمل می کنند و مختل کننده انتظام سیستم هستند این عوامل را آنتروپی می نامند .

روش مسیر بحرانیc . p . m  :

این روش یکی دیگر از روشهای برنامه ریزی است که مبنای پیش بینی را با برآورد هزینه فعالیتهای مربوط به انجام یک پروژه مرتبط می سازد .

 سه اتلاف اساسی (3M ) در رویکرد تویوتا

مودا : بدون ارزش افزوده ،مهمترین M که شامل هشت نوع اتلافات است. موری :بار زیاده از حد، منابع انسانی ویا تجهیزات تحت فشار درنتیجه بار زیاده ازحدرا می توان نتیجه مودا دانست. مورا :نا همواری ،این اتلاف نتیجه2اتلاف دیگرمی باشد.در سیستمهای تولیدی سنتی میزان کارورودی به سیستم تولید معمولا بیش ازتوان دستگاه است وگاهی اوقات نیزبا کمبودکار نیز مواجه هستیم.

استراتژی تحویل به موقع ( JIT )

مجموعه ای از استراتژی های تولیدی می باشد که حداقل هزینه و تحویل به موقع را تضمین می کند و روشی برای رسیدن به بهینگی در یک شرکت تولیدی بر اساس حذف پیوسته هر گونه دوباره کاری و اتلافات می باشد ، هدف JIT حذف آن دسته از فعالیتهایی است که ارزش افزوده ای در محصول ایجاد نمی کنند . تمامی اصول JIT هم جهت هستند و بسترتولید با حداقل هزینه ، حداکثر کیفیت ، حداکثر سود ، بهبود مستمر و پویایی در امر تولید را فراهم می آورند . مهمترین مزایای آن عبارتند از : کاهش موجودی در جریان ساخت -کاهش موجودی در انبارها تا حد حذف انبار-کشف ساده تر عیوب و مشکلات - ارتقاء و بهبود کیفیت -

کنترل کیفیت جامع (TQC) Total Quality Control

شامل فعالیتهای سازمان داده شده کایزن است که با مشارکت کلیه کارکنان شـرکت - اعـم از مدیـران و کارگـران- در سطحـی فراگیـر و گستـرده در پـی بهبــود مستـمـر عملکــرد شـرکـت در تمـامــی بخش‌هـا و قسمت‌هـای مختلف کـاری است.

سیکل (PDCA)

PDCA، ( که مخفف چهار کلمـه برنامـه‌ریزی (Plan) ، اجـرا (Do) ، بـررسـی (Check) و اصـلاح (Action) است)، بخشـی از چـرخـه دمینـگ است. از آنجا که چرخه دمینگ بر لـزوم تعـامل و همکـاری نـزدیک بخشهای تحقیـق و توسعه، طراحـی، تولیـد و فـروش شرکت تـأکیـد می‌ورزد، سیکل PDCA نیز، اشـاره بـر آن دارد که هر یک از فعالیتهای مدیریتـی را می توان از طریـق استفـاده صحیح از سیکـل برنامه‌ریـزی- اجـرا- بـررسی- اصـلاح ارتقـاء بخشیـد.  

اقدام پیشگیرانه :

 بر اساس نتایج حاصل از اقدامات اصلاحی و همچنین در مقایسه اهداف تعیین شده با عملکرد سازمان موضوعاتی بالقوه شناسایی می شود تا قبل از به فعلیت رسیدن از بروز خطا جلوگیری شود .

 کنترل فعالیت تولید (PAC) :

 کنترل ورودی/ خروجی، توالی سفارشات، گزارشات عملکرد و تعیین عملیات تصحیحی مناسب، همگی اجزای PAC می باشند.

گمبا GEMBA

در زبان ژاپنی به معنی محل واقعی وجایی است که عملیات اصلی سازمان در آن انجام می شود. فعالیت اصلی شرکت ها برای کسب سود ، به سه بخش عمده تقسیم می شود که عبارتند از : توسعه ، تولید و فروش . گمبا به معنی محل واقعی این فعالیتهاست.

گمبتسو GEMBETSU

 به زبان ژاپنی یعنی چیزی که وجود فیزیکی دارد، محسوس است ودر گمبا قابل شناسایی است. دستگاه از کار افتاده ، محصول مرجوعی ، ابزار شکسته وحتی مشتری ناراضی می بایست شناخته شوند.

برنامه‌ریزی منابع سازمانی ERP- Enterprise Resource Planning - :

 یک سیستم اطلاعاتی را می‌توان مجموعه‌ای از اجزاء مرتبط با هم تعریف کرد که اطلاعات را به منظور حمایت از هماهنگی، تصمیم‌گیری و کنترل در یک سازمان، جمع‌آوری، پردازش، ذخیره، بازیابی و توزیع می‌کند.

انواع اتلافات عبارتند از :

 اتلاف تولید بیش از اندازه ، اتلاف موجودی ، اتلاف اصلاح و تعمیرات ، اتلاف حرکت ، اتلاف حمل و نقل ، اتلاف انتظار ، اتلاف فرایندهای اضافی و اتلاف خلاقیت بلااستفاده منابع انسانی . 

 

 

نویسنده : محسن مجد ; ساعت ٩:٤٤ ‎ق.ظ ; ۱۳۸٩/٤/٢٠
comment نظرات () لینک